Tag Archives: industri

I krise må vi bygge framtida


I desse dagar må vi alle ta del i kampen mot
koronaviruset. Liv og helse må komme føre andre omsyn, sjølv om det ofte kan vere krevjande både for den enkelte og for fellesskapet. Samtidig må vi så godt vi kan legge til rette for at samfunnet ikkje stoppar opp, og at næringslivet kan komme i gjennom krisa med kraft til å sikre sysselsetting og verdiskaping. I dag er vi først og fremst opptatt av å unngå konkursar, men vi bør også innrette krisepakkane slik at arbeidstakarane og næringslivet er i stand til å bygge opp att samfunnet når dette er over.

Uavhengig av krisa så er vi inne i ei tid med store omstillingar. Det er nok å nemne digitalisering, kunstig intelligens og berekraftig grøn industri. For å møte desse utfordringane treng vi ny kunnskap, ikkje minst i næringslivet. Når mange no blir permitterte eller får endra sin arbeidssituasjon, bør vi legge til rette for eit kompetanseløft i arbeidslivet. Karantene treng ikkje vere noko problem for undervisning og læring med dei nettløysingane vi har i dag.

Fagskolar, vidaregåande skolar og universitet bør ta kontakt med bedriftene og starte ein storstilt kampanje for å tilby og marknadsføre kurs som er relevante for dei utfordringane næringslivet står overfor. Det er nok å ta av. I tillegg til å sette oss i stand til å bygge eit næringsliv for framtida når krisa dabbar av, vil det gi meining til kvardagen for mange som er permitterte eller oppsagte. Gode opplæringstilbod gir både kompetanseheving og kjærkommen aktivitet i ein periode med minimal sosial kontakt.

Store summar blir no stilt til rådvelde for bedriftene for å unngå konkursar og oppseiingar. Det er heilt nødvendig, og meir må komme. Men samtidig må vi tenkjer langsiktig. Vi må gi milliardarsom lån og støtte til bedrifter som har konkrete planar for nye produkt og nye prosessar som kan bidra til sysselsetting og verdiskaping. På kort sikt gir det meiningsfullt arbeid i staden for permittering, og på lang sikt bidrar det til å møte dei utfordringane næringslivet står overfor.

Korona-krisa kjem på toppen av forventa nedgang i oljeaktiviteten, så vi står overfor formidable utfordringar. Innovasjon Noreg og ENOVA er organisasjonar som kjenner utfordringane og har god kontakt med næringslivet. Dei bør no få ekstraordinære midlar for å støtte store satsingar som kan førast heilt fram til industrialisering. Vi treng slike satsingar om Noreg skal overleve som ein framtidsretta industrinasjon. Her må ein akseptere stor risiko, for alternativet er jo å betale folk for å gå ledige.

Alle klutar må no settast till for å kjempe i mot viruset og avgrense dei nære problema i næringslivet. Men vi må samtidig tenkje langsiktig samfunnsbygging. Med god planlegging treng ikkje det langsiktige stå i motsetning til det kortsiktige. Snarare tvert i mot.

Alf

 

Innlegget står på trykk i Fædrelandsvennen i dag

Industrien etter olja

254326_1894465555757_1065101434_31781809_6665618_nSame kva ein meiner om norsk oljepolitikk, så innser dei fleste at forbruk og produksjon av fossil energi vil gå mot null om nokre tiår. Det vil bli krevjande omstillingar for alle, men det vil bli ekstra utfordrande for Noreg. Oljeindustrien har ein dominerande plass i norsk næringsliv, og leverandørindustrien har ein sterk internasjonal posisjon. I tillegg til å legge om frå fossil til fornybar energi må vi utvikle næringar som kan kompensere for reduksjonen i sysselsetting og eksport.

I den politiske debatten er det eit sterkt fokus på offshore energi, spesielt flytande vindturbinar. Det er ei satsing eg støttar fullt ut.  Den kan dra nytte av kompetanse som er utvikla i oljeindustrien, og den ligg godt til rette for leverandørindustrien med sin internasjonalt leiande posisjon innan offshoreteknologi. Men offshore vind er ikkje nok. Skal vi skape arbeidsplassar og auke eksporten av industriprodukt for å kompensere for nedgangen i oljeaktiviteten, så må vi ha ei brei industrisatsing med fleire solide bein å stå på.

Prosessindustrien kan vidareutviklast som ein slik industripilar. Den bør få ein sentral plass i arbeidet for å bygge opp ein sterk industrisektor etter olja. Det har fleire årsaker. Bransjen har ein lang og sterk tradisjon her i landet, og den har klart seg heilskinna igjennom fleire omstillingar tidlegare. Mange av produkta frå norske prosessbedrifter er viktige byggesteinar i eit elektrifisert og fossilfritt samfunn, og norsk prosessindustri kan utvikle teknologi som kan få store positive klimakonsekvensar på verdsbasis.  

Inkrementell innovasjon har dominert teknologiutviklinga i prosessindustrien. Men som Enova-sjef Nakstad sa på årskonferansen, så treng vi no store og fundamentale teknologiskift. Den nye teknologien som Elkem og REC har utvikla for solcellesilisium, er eksempel på slike teknologisprang. No bør regjeringa gå i allianse med bransjen med målsetting om å utvikle metallproduksjon med null utslepp innan 2050. Det vil skape nye arbeidsplassar og ha stor effekt på dei globale klimautsleppa. Dessutan vil det styrke konkurransekrafta til bransjen i ei framtid der utbygging av fornybar energi i mange land kan gjer at rimeleg vasskraft ikkje lenger er eit konkurransefortrinn.

Prosessindustrien står for 20% av norsk eksport, men talet på sysselsette har gått noko ned dei ti siste åra. Industrien har i stor grad basert seg på  volumproduksjon og har i mindre grad satsa på å engasjere seg i vidareforedling. Men det er ikkje eintydig. Borregård og Elkem er eksempel på bedrifter som har satsa på utvikling av nye produkt i høgare prisklassar. I ein industristrategi for nye arbeidsplassar når oljeaktiviteten blir mindre, bør bransjen utfordrast til å engasjere seg lenger ut i verdikjeda.

Når oljealderen går mot slutten, må vi  skaffe oss ein industristrategi som ikkje berre er grøn, men som også skaper nye arbeidsplassar og aukar eksporten. I denne strategien bør prosessindustrien ha ein sentral plass. Staten og bransjen bør inngå ein forpliktande avtale der målet er null utslepp og dobling av sysselsettinga innan 2050.

Alf Holmelid

Innlegget står på trykk i Klassekampen i dag.

Grøn næringsutvikling – ei lita oppsummering

MiljøognæringDebatten om grøn industri og grøn næringsutvikling er i ferd med å ta seg opp. Derfor har eg plukka fram eit lite utval av notat og avisinnlegg som eg har skrive om dette temaet dei siste åra. Eg har i mange tiår hevda at god miljøpolitikk kan vere god næringspolitikk, og at god næringspolitikk kan vere god miljøpolitikk. No er slike synspunkt i ferd med å bli mainstream, men det går tregt å komme i gang med konkrete tiltak som  monnar.

Her er nokre lenker til notat og debattinnlegg mm.:

Grønt statleg eigarskap, innlegg 2019

Omstilling for langsiktig industriutvikling, innlegg 2019

Vi bør lære av vår industrihistorie, innlegg 2019

Viser veg for offentleg grøn omstilling, innlegg 2019

Rettferdig omstilling er avhengig av eit ordna arbeidsliv, innlegg 2019

Venstresida må våge å ta oljedebatten, innlegg 2019

Vi treng ein heilskapleg industripolitikk, innlegg 2018

Eit foredrag om grøn næringspolitikk 2016

Sterkare allianse mellom miljøbevegelse og fagbevegelse

Den verkelege næringspolitikken, innlegg 2014

Grøn næringsutvikling, innlegg 2013

Miljø og klima er vår tids næringspolitikk, innlegg 2011

Næringspolitikk er klimapolitikk, innlegg 2009

Miljøpolitikk som næringspolitikk, innlegg 2009

Notat om grøn næringsutvikling til Kvanmokonferansen 2014

Notat om strategi for det grøne skiftet, arbeidsgruppe i SV 2016

Støre bør gå for eit strategisk grønt oljefond

Bladt2Vi må venne oss til å seie at vårt pensjonsfond er ein politisk reiskap sa Jonas Gahr Støre på Zerokonferansen nyleg. Dette er ikkje noko revolusjonerande nytt. Oljefondet er politisk på fleire måtar. Men formuleringa har like vel skapt debatt og opna opp for å tenke nytt om disponering av oljefondet. Kan vi i større grad bruke deler av fondet til å fremme grøn teknologiutvikling og bidra til ein internasjonal marknad for bedrifter som satsar på ny grøn teknologi?

Ein del av oljefondet har alt i dag eit miljørelatert investeringsmandat som kan bidra til grøn næringsutvikling. Men som for resten av fondet er det mandat til finansielle investeringar. Fondet har ei grense for kor stor del av eit selskap det kan eige. Slike finansielle investeringar vil i avgrensa grad bidra til ny teknologiutvikling. Skal vi utløyse ny teknologi som kan forsere klimakampen og den grøne industriutviklinga, så må ein del av fondet brukast til strategiske investeringar.

Dagens klimapolitikk for industrien er i stor grad basert klimakvotar – eit verkemiddel som skal sikre kostnadseffektiv reduksjon i utslepp av klimagassar. Klimakvotar fremmar bruk av kjent teknologi og motiverer i mindre grad til offensiv utvikling av ny teknologi. Derfor treng vi strategiske investeringar i fornybar energi og grøn teknologi – investeringar som kan bidra til ein etterlengta ny giv i grøn næringsutvikling.

Investeringar i fornybar energi og miljøvennleg teknologi vil skape nye marknader for industrien. Noreg treng å auke eksporten av industrivarer når oljealderen går mot slutten, og norsk industri er teknologileiande på mange område. Vår offshoreindustri er verdsleiande, og vår tradisjonelle eksportretta prosessindustri er sterk på produktutvikling og berekraftig produksjon. Med vekst i den internasjonale marknaden for avansert grøn teknologi kan norsk kompetanse på desse og mange andre område skape nye arbeidsplassar.

Det er ikkje urimeleg at litt av den kapitalen som kjem frå utvinning av fossil energi, blir investert i teknologi for å redusere klimautsleppa. I tillegg til å vere eit kraftfullt miljøtiltak, så vil det bidra til å utvikle marknaden for grøn teknologi til beste for industri og sysselsetting. Støre bør vurdere å bruke noko av oljefondet til eit strategisk grønt oljefond som kan bidra til rettferdig grøn omstilling.

Alf

Innlegget står på trykk i Klassekampen i dag

Den problematiske elektrisitetsprisen

elprisMedia, ikkje minst sosiale media, fløymer over av klager på høge kraftprisar, og politikarar har kasta seg på kritikken. Men eg har sett få konkrete forslag til kva vi kan og bør gjere. Eit unntak er forslaget frå SV om å utvide bustøtteordninga med delvis dekning av straumrekninga. Eit anna er forslaget frå SP om å stoppe ein ny kabel for utveksling av straum med utlandet. Det vil ha ein viss effekt på framtidig energipris (isolert sett eit par øre i følgje fagfolk), men det hjelp ikkje på dagens situasjon.

Energilova
Den første kraftkablen til utlandet blei opna av Einar Gerhardsen i 1960. Men den store endringa i norsk energipolitikk kom med energilova av 1990. Den blei lagt fram av energiminister Eivind Reiten frå SP. Då blei Noreg ein integrert del av den nordiske og europeiske energimarknaden, og utvekslingskapasiteten med nabolanda våre blei bygd ut. Eit av formåla var å sikre leveringstryggleik i tørrår utan å sløse med vatn i våte år. Marknadsplassen Nord Pool AS blei etablert i 2001. Så langt har eg ikkje sett konkrete forslag om å avvikle marknaden, stenge ned kablar og innføre politisk styrt pris på vasskrafta.

Offentleg eigarskap
Noreg var tidleg ute med å vedta lover som sikra offentleg eigarskap til vasskrafta, den såkalla heimfallsretten. Den inneber at vasskraft som blir bygd ut av private, blir tilbakeført til staten etter 50 – 75 år. I 2007 fastslo EFTA-domstolen at heimfallsretten var i strid med EØS-reglane. Men etter aktiv innsats frå blant andre SV vedtok stortinget nye lover som sikra at vasskrafta framleis skal vere i offentleg eige. Private kan maksimalt eige ein tredel av kraftverk her i landet. Gjennom sitt eigarskap kan det offentlege påverke kraftprisen, men for industrikraft vil det kunne oppstå påstand om konkurransevridande statsstøtte.

Elektrisitetspris til privat forbruk
Enkelte har foreslått eit toprissystem på straum. Med offentleg eigarskap i energisektoren og nye straummålarar burde det vere mogeleg å gjennomføre. Men det har nok ikkje den fordelingseffekten som mange ønskjer seg. I dag er det vel slik at folk med god råd bur i moderne hus med lågt straumforbruk, medan folk med dårleg råd og gamle hus treng meir straum. Dermed kan eit slikt toprissystem få negativ fordelingseffekt.

Elektrisitet til privat forbruk er pålagt ei elektrisitetsavgift som i dag er i underkant av16 øre. Formålet er blant anna å motivere til å spare straum som er ein verdifull fornybar ressurs. Dagens høge prisar skuldast blant anna at CO-avgifta for europeiske kolkraftverk påverkar marknadsprisen også her i landet. Enkelte har derfor argumentert for å redusere elektrisitetsavgifta når elprisen er høg. Når prisane er høge, trengst det ikkje like høg avgift for å motivere til energiøkonomisering, blir det hevda.

Det overordna spørsmålet er om deler av elavgifta og andre offentlege inntekter frå energisektoren skal gå tilbake til forbrukarane gjennom å redusere kraftprisen, om midlane skal gå til enøk for å få ned kraftforbruket, eller om dei skal gå til velferd via politiske fora. Det kan vere eit poeng å vise ei direkte kopling mellom klimapolitikk og fordelingspolitikk. Derfor kan meir (behovsprøvd) støtte til enøk og solenergi vere eit poeng.

Kraftpris til industri
Kraftforedlande industri inngår vanleg vis langsiktige kontraktar med vesentleg lågare pris pr kWh enn det private forbrukarar betaler. Kraftprisen til industri auka kraftig frå 205 til 211, men har seinare vore relativt stabil. Kraftforedlande industri betaler ikkje elektrisitetsavgift eller avgift for grøne sertifikat. I tillegg får denne industrien støtte som svarar til den delen av marknadsprisen som skuldast CO2-avgift for kolkraftverk i Europa. Denne støtta kallast CO2-kompensasjon, og eg var sjølv med på å kjempa den fram då eg var i næringskomiteen. Vi har også ei ordning for statleg garanti i regi av GIEK for kjøp av langtidskontrakter for kjøp av straum. Spørsmålet er om vi gjennom det offentlege eigarskapet kan gi industrien gunstige energiprisar utover dette, for eksempel knytt til motytingar og miljøinnsats.

Aktiv eigarstyring
Norske offentleg eigde energiverk har som mål å optimalisere avkastninga på lik linje med private aktørar i marknaden. Fokuset i energisektoren har vore konsolidering og fusjonar for å få musklar til å drive trading i energimarknaden. Det er på tide å diskutere om det er noko å hente ved å gi sektoren andre styringssignal frå dei offentlege eigarane. Det same gjeld NVE som set rammene for disponering av magasinkapasiteten vår. Kanskje vi bør be Riksrevisjonen gjennomgå energisektoren og forvaltninga av det offentlege eigarskapet.

Nettleiga
Eit av argumenta for å innføre energilova i 1990 var at det var overinvestering i sektoren. Då lova trådde i kraft, falt investeringane i nett kraftig. I dag har vi derfor eit stort etterslep. Samtidig trengs det nett til å ta i mot ny fornybar energi og til intern transport fram til utanlandskablar. I tillegg står vi overfor eit enormt effektbehov knytt til elektrifisering av transportsektoren.

Det er grunn til å stille spørsmål ved om nettkostnadene burde differensierast sterkare. Den aktiviteten som pressar fram behov for nett, bør ta kostnadene. Slik unngår vi overinvestering, og slik unngår vi at dei som ikkje har behov for dei nye tenestene, må ta ein del av rekninga.

Kan og vil vi reversere
I kritikken av dagens situasjon så ligg det ofte eit implisitt ønskje om å få tilbake situasjonen vi hadde før energilova. Eg er absolutt ikkje nokon tilhengar av frie marknadskrefter for naturressursar. Men er det realistisk å stenge ned ein del av utanlandskablane og gå tilbake til politisk styrt pris? NVE har prøvd å rekne ut kva kraftprisen ville vere utan utanlandskablar. Dei hevdar kraftprisen ville auke kraftig. Slike simuleringar avheng av føresetnadene (som ikkje er presentert i notatet), og gir aldri eit godt bilete. Dei forklarer for eksempel ikkje kvar det blir av pengane når kraftprisen aukar utan at produksjonskostnadene aukar. Men det viser at det ikkje er enkelt å ha oversikt over kva som skjer om vi prøver å reversere samarbeidet med nabolanda med den infrastrukturen vi har i dag.

Oppsummering
Mange kritiserer dagens energiprisar, men det er få som kjem opp med tiltak som er i nærleiken av å ha den effekten dei etterlyser.

Mine forslag er:

  • sterkare differensiering av nettleige
  • gjennomgang av målstrukturen i den offentlege energisektoren og NVE
  • sterkare eigarstyring
  • vurdere gunstige industrikontraktar
  • sterkare satsing på enøk og solenergi med ekstra støtte til dei med dårleg økonomi

Alf

Næringspolitikken i regjeringsplattforma må utfordrast

Hordaland1Det har komme mange reaksjonar på regjeringsplattforma til dei 4xblå. Men førebels har eg ikkje sett nokon som har uttalt seg om næringspolitikken. Kanskje er det fordi den inneheld lite nytt med hovudvekt på skattelette og privatisering. Men det er all grunn til å stille ein del kritiske spørsmål til den liberalistiske næringspolitikken til dei blå.

Statleg eigarskap
Då Noreg fant olje i Nordsjøen og stor overfor ei dramatisk industriomstilling, spelte det statlege eigarskapet ei sentral rolle. Det sikra at avkastinga frå naturressursane kom fellesskapet til gode og la grunnlaget for framveksten av eit norsk i industrieventyr med ein verdsleiande  leverandørindustri.

I dag står vi overfor ei ny dramatisk omstilling. Regjeringsplattforma har mange fine ord om at vi må utvikle ein ny grøn industri. Men den har ikkje eit ord om korleis den vil bruke det statlege eigarskapet for å nå dette målet. Den seier ingen ting om å bruke statlege verksemder som motor i omstillinga, eller om kvar staten bør investere i ny industri for å bygge eit  nytt grønt næringsliv. Dette viser farleg mangel på handlekraft i arbeidet for å legge om til eit framtidsretta næringsliv for nullutsleppssamfunnet.

Naturverdiar høyrer folket til
Regjeringsplattforma inneheld ein del om å satse på mineralindustri, men heller ikkje her klarer dei blåblå å sjå behovet for statleg eigarskap. Vi klarte å sikre vasskrafta for fellesskapet gjennom heimfallsrett og offentleg eigarskap. Men når det gjeld oppdrett og vindkraft, så har vi gitt i frå oss naturressursane for all framtid. Vi kan ikkje gjere den same feilen med ei eventuell mineralnæring. I tillegg kjem at dei internasjonale selskapa i denne bransjen har eit frynsete rykte i forhold til helse, miljø og tryggleik.

Privatisering
Ikkje uventa legg plattforma til rette for meir privatisering, blant anna ved å snakke om likeverdige konkurransevilkår mellom offentleg og privat sektor. Det blir ikkje meir verdiskaping av å flytte samfunnsoppgåver frå det offentlege og til private konsern. Snarare vil det føre til eit svakare tilbod av offentlege tenester som næringslivet er avhengig av. I staden for å legge til rette for at private kan overta offentlege oppgåver, bør vi i desse omstillingstider bruke energien og kapitalen på å hjelpe næringslivet til å bidra til grøn industriutvikling. Plattforma seier ein del om det grøne skiftet, men privatisering er ikkje noko bidrag til ei slik utvikling.

Trepartssamarbeidet
Plattforma nemner også trepartssamarbeidet i positive vendingar. Men det er tydeleg at dei blå ikkje har forståing for kor viktig det er med ei sterk fagrørsle i den norske modellen. Fagforeiningsfrådraget skal stå fast utan prisjustering, og dei som vel å stå utanfor det solidariske fellesskapet, blir omtalt i positive vendingar. Det nyttar lite å snakke positivt om høg organisasjonsgrad når ein ikkje viser det med engasjement og handling.

Skal vi klare den nødvendige omstillinga når oljealderen no går mot slutten, må vi ha ein langt meir offensiv næringspolitikk som bygger på den norske modellen, ikkje ein næringsnøytral politikk med hovudvekt på skattelette og privatisering.

 

Demokratisk kontroll over vasskrafta – nei til ACER

ACERI ein mannsalder har eg engasjert meg for industri og for miljø. På begge desse områda er nasjonal demokratisk kontroll over naturressursane heilt grunnleggande. Her har Noreg vore pionerar med etablering av heimfallsretten og konsesjonslovene i 1909.  Men EØS-medlemskapet og marknadsliberalismen på slutten av førre hundreår utfordra fellesskapet sin kontroll over ressursane.

Energilova
Den verkelege store og gjennomgripande liberaliseringa av kraftmarknaden kom med energilova av 29. juni 1990. Då blei det fri omsetjing av kraft og marknadsstyrt utbygging.

Mange hevda at det gamle regimet førde til overinvesteringar og for dyr kraft. Derfor måtte marknadskreftene sleppe til, blei det hevda. Men det som skjedde var at nettutbygginga blei forsømt, slik at vi i dag må slite med eit stort etterslep i nettvedlikehald og -utbygging.

Energilova av 1990 opna også for konsesjon for import og eksport av kraft, og etter kvart kom energibørsen Nor-Pool

Med denne lova blei Noreg ein spydspiss i Europa for liberalisering av kraftomsetning. Frå å vere eit føregangsland for demokratisk kontroll over ressursane blei vi med eit slag leiande i avregulering av kraftmarknaden.

ESA og Heimfall
Det neste angrepet mot nasjonal kontroll over kraftressursane kom etter tusenårsskiftet. I 2007 fastslo ESA-domstolen etter lang behandling at heimfallsretten var i strid med EØS-regelverket.

Her er det eit par interessante ting å merke seg. Mange på høgresida i politikken ville akseptere ESA si tolking. Men Stortinget gjorde hastevedtak som sikra dominerande offentleg eigarskap i kraftverka.

Men det mest interesante er kanskje å sjå dette i forhold til kva som blei sagt då Brundtland-regjeringa foreslo for Stortinget å godta EØS-avtalen hausten 1992 (St.meld.nr.100 (1991-92)). Her blei det blant anna sagt at «Statens rett til hjemfall berøres ikke av EØS-avtalen». Vi såg femten år seinare kva denne forsikringa var verdt.

Dette kan vere til ettertanke når alle frå AP til FrP no forsikrar oss om at ACER og energipakke tre ikkje har nokon konekvens for norsk sjølvråderett over kraftressursane.

ACER og tredje energimarknadspakke
Og så er vi ved dagens utfordring –  ACER og den tredje energimarknadspakken. Med dette blir den nasjonale kontrollen over kraftnettet kraftig utfordra.

Det er i forordninga lagt opp til at Noreg må opprette eit nytt og heilt uavhengig reguleringsorgan RME. Det blei ikkje godtatt å gi NVE denne rolla.

Vidare inneber forordninga at ACER vil ha vedtakskompetanse i spørsmål om bruk av grenseoverskridande infrastruktur når det ikkje er semje. Vedtak i ACER blir gjort EØS-relevante ved å bli gjentatt i ESA.

ACER kan blant anna gjere vedtak om tildeling av kapasitet og handtering av flaskehalsproblem for grensekryssande handel med strøm og utfordre den nasjonale kontrollen som vi har i dag.

Det er dessutan uklart kva tilslutning til ACER i dag kan føre til av framtidige inngrep i vår råderett, og kor mykje nasjonal styring vi vil miste på sikt. Jamfør lovnadene om at EØS ikkje truga heimfallsretten.

115 i grunnlova
I debatten om ACER har fleire juridiske grunnlovsekspertar tatt til orde for at sidan saka inneber å gi i frå seg norsk suverenitet må den behandlast etter § 115 i grunnlova , der vedtak krev trefiredels fleirtall i Stortinget.

Konklusjon
Konklusjonen er klar. Tilslutning til ACER inneber at vi gir i frå oss suverenitet og svekker vår demokratisk nasjonal kontroll over vår kanskje viktigaste naturressurs.

Dette er manuset til ein appell eg heldt på markering mot ACER i Kristiansand i kveld.